Investeren in scholen is investeren in de toekomst

Auteur: Albert Hulshoff

Deze situatie is meer regel dan uitzondering in onderwijsland. Het staat er slecht voor met ons scholenvastgoed. Schoolbesturen en gemeenten zijn verwikkeld in een split incentive. Voor het oplossen ervan zijn contractuele en financierings-technische oplossingen beschikbaar, maar die worden simpelweg niet toegepast.

En dat terwijl de nood al jarenlang aan de man is. Het programma Frisse Scholen loopt al sinds 2006. In 2011 concludeerde het RIVM dat het binnenmilieu van scholen vaak onder de maat is. Het onderzoek Een verstevigd fundament voor iedereen van adviesbureau McKinsey uit 2020 omschrijft de kwestie op pijnlijke wijze: ‘Als leerlingen onder de ARBO-wetgeving zouden vallen, werden veel schoolgebouwen waarschijnlijk afgekeurd’.

Iedereen weet wat de positieve gezondheidseffecten van een goed binnenklimaat zijn. Kantoren worden aan de lopende band aangepakt, maar bij scholen zie je dat slechts incidenteel. Het probleem is niet de wil om hier wat aan te doen, maar de mogelijkheid ertoe. Er ligt namelijk een verdeelde verantwoordelijkheid die al begint bij de Rijksoverheid: EZK is verantwoordelijk voor energie, BZK voor besparingen en OCW voor schoolhuisvesting. Dezelfde situatie zien we op gemeentelijk niveau. Door die versplintering is het lastig om budgetten bij elkaar te leggen, wat voor situaties als bovenstaande zorgt.

Zelfs als we deze knoop weten te ontwarren, is dat financieel niet toereikend. Scholen hebben het al moeilijk genoeg om voldoende docenten voor de klas te zetten, laat staan om (te leren) te verduurzamen, en dat terwijl gemeenten hun potjes zagen leegstromen in de afgelopen jaren. Er is een soort houdgreep ontstaan waarin we allemaal elkaar boos aankijken. Zo komen we er niet uit.

Het coronavirus heeft de noodzaak blootgelegd om in de aankomende regeerperiode structurele veranderingen door te voeren. Want er moet geld uit het Rijk komen, zoals ook adviesbureau McKinsey stelt. Ik zie geen andere oplossing. De SUVIS is een goede eerste stap. Ik wil hierbij pleiten om deze regeling te verlengen en op te schalen zodat alle 8.000 schoolgebouwen fris worden. Onze scholen, onze kinderen, vragen om een structurele verruiming van de onderwijsbekostiging. Laten we dus eerst erkennen dat we voor deze financiële uitdaging staan, zodat we er ook wat aan kunnen doen.

Want laten we niet vergeten: investeren in scholen is investeren in de toekomst.

Reageren?

Mail dan naar a.hulshoff@fitourfuture.com.

Een jaar lang Gezonde Scholen

In 2021 organiseren Stedebouw & Architectuur en Duurzaam Gebouwd een jaarprogramma over gezonde scholen. Later dit jaar volg je diverse events waarin wij alle facetten van schoolverduurzaming de revue laten passeren. Al deze onderwerpen komen vervolgens samen op het Nationaal Gezonde Scholen Congres op 10 november 2021, gesteund door hoofdsponsor Saint-Gobain.

Wil je hier meer over weten, dan kun je vanaf nu terecht op de website nationaalgezondescholencongres.nl. Hier vind je alle informatie over de reeks events van het jaarprogramma, alsook de mogelijkheid om je alvast aan te melden voor het congres.

Deze blog verscheen eerder in het magazine Stedebouw & Architectuur, thema Bouw & Zorg 2021. Het magazine is te downloaden in onze gloednieuwe digitale bibliotheek.