Vormstenen en verbanden verlenen façade plasticiteit

dinsdag 12 januari 2021

timer 2 min

Bij de uitbreiding van het Humboldtgymnasium in Keulen haakte architectenbureau Numrich Albrecht Klumpp aan op de naoorlogse baksteenarchitectuur van het bestaande schoolgebouw. De zachte grijstonen en bijzondere metselverbanden met vormstenen geven de façade een heel eigen expressie.

Sinds 1958 is het Keulse Humboldtgymnasium gevestigd aan de Kartäuserwall in de wijk Südstadt. Het onder monumentenzorg staande schoolgebouw uit de wederopbouwtijd, ontworpen door architect Karl Brand, was niet toegerust voor de toekomstige aanwas aan leerlingen. Die groei vangt nu de polygonale uitbreiding op die het Berlijnse bureau Numrich Albrecht Klumpp ontwierp.

In de nieuwbouw bevinden zich onder meer 28 klaslokalen, de schoolbibliotheek, een keuken met eetzaal en de Kamermuziekzaal. Die zaal, met 160 zitplaatsen, wordt gebruikt voor het muziekonderwijs en als openbaar theater- en concertpodium. De nieuwbouw voldoet aan de Duitse passiefhuisstandaard.

De uitbreiding van Numrich Albrecht Klumpp houdt van alle zijden het blikveld op de oudbouw vrij. De gevelbekleding van het bestaande schoolpand verleidde Numrich Albrecht Klumpp om ook voor de nieuwbouw baksteen te kiezen. Verwerkt werd een grijze Hagemeistersteen van de sortering „Island BA+FU“, met zachte grijsnuances en kolenbrandaccenten.

Foto: Andreas Secci

De onregelmatige, deels rafelige randen van de Hagemeistersortering refereren aan de baksteen in Brands wederopbouwpand. Het door elkaar verwerken van de voorzijde van de steen en de fusszijde, met sporen van het productieproces, geeft de gevels van de nieuwbouw extra levendigheid.

De dunformaat baksteen is in verschillende metselverbanden toegepast. Die maken de functies achter de gevel afleesbaar. De vlakke geveldelen zijn in wildverband gemetseld. De raampartijen kregen een brede band uit bijzondere vormstenen. Ook de hoekpartijen werden met deze vormstenen uitgevoerd.

Bij de trappen is opengewerkt metselwerk toegepast, goed voor een fraaie lichtinval en bijzondere accenten aan de schil. De gevel van de Kamermuziekzaal is voorzien van een dubbel opengewerkt stroomlijnverband, met verticale draadstangen voor extra stijfheid. Hier valt gedempt, gelijkmatig daglicht de zaal in. Bij kunstlicht vanuit het interieur zet ook het stroomlijnverband in de façade van de nieuwbouw een bijzonder accent.

Projectgegevens

Architectuur: Numrich Albrecht Klumpp Gesellschaft von Architekten mbH, Berlijn
Projectteam: Arthur Numrich, Ulrike Vogel, Julian Wagner, Michael Filser
Bouwbegeleiding: BN Architekten GmbH, Bonn
Opdrachtgever: Afdeling Bouw, stad Keulen
Baksteen: Island BA+FU
Formaat: DF (240 x 115 x 52 mm)
Gemetseld geveloppervlak: ca. 1.200 m²