Nederlands paviljoen voor Expo 2020 Dubai open voor publiek

Een biotoop in de woestijn

Het paviljoen is door V8 Architects ontworpen als een tijdelijk, circulair klimaatsysteem: een biotoop in Dubai’s woestijnklimaat. In het gebouw wordt energie uit de zon gehaald om honderden liters water per dag uit de lucht te oogsten. Blikvanger is de groene voedselberg waarop meer dan 9000 eetbare planten en kruiden, zoals asperges, basilicum en munt, worden gekweekt. Aan de binnenkant van de voedselberg groeien tientallen kilo’s oesterzwammen. Het geoogste water wordt gebruikt voor de irrigatie van de planten.

Door middel van natuurlijke fenomenen als condensatie, zonne-energie, fotosynthese, schimmelproductie, vochtigheidsgraad en temperatuurtransmissie wordt een klimaatsysteem gecreëerd. In een verstilde ruimte ervaren bezoekers er de kracht van deze natuurlijke fenomenen en zien er hoe je op circulaire wijze voedsel in een gebouw kunt verbouwen. De architectuur vormt hiermee de fysieke verbeelding van de kernboodschap van Nederland, namelijk de verbinding tussen duurzame oplossingen op het gebied van water, energie en voedsel. 

Het paviljoen werkt als een oogstmachine. Bezoekers dalen af via een helling die is uitgegraven in de woestijn en bereiken zo de vloer van een bouwput op vier meter diepte. Hier is het van nature koeler en donkerder. De donkere, grotachtige ruimte is het hart van de voedselberg, waar het in het midden regent. Een projectie van beeld en geluid in deze ruimte laat er de werking van de biotoop aan de bezoekers zien. 

Duurzame en circulaire bouw

Voor de bouw van het paviljoen is zoveel mogelijk gebruik gemaakt van herbruikbare of recyclebare bouwmaterialen. In plaats van permanente materialen zoals beton te gebruiken, of materialen naar Dubai te verschepen voor de constructie, zijn lokaal beschikbare bouwmaterialen gehuurd. Stalen damwanden vormen de muren van het paviljoen, stempelbuizen maken het dak. Deze materialen, die normaliter in de regio gebruikt worden voor havenbekkens en bouwputten, leggen bovendien een link met de civieltechnische expertise van Nederland.

Het woestijnzand, afkomstig van het uitgraven van de plot, is gebruikt om de dubbele damwanden mee op te vullen. Daarmee doet het dienst als tijdelijk isolatiemateriaal. Na de Expo wordt de plot er weer mee opgevuld. De voorgevel van het paviljoen is gemaakt van opblaasbaar ETFE. Speciale herbruikbare bestratingsmatten vormen samen met de woestijngrond een tijdelijke vloerbedekking. De gebruikte materialen worden na de Expo terug gegeven aan de lokale bouwindustrie of krijgen een nieuwe bestemming. Deze circulaire aanpak zorgt voor een minimale ecologische footprint.

Het Nederlands paviljoen past bovendien diverse biobased materialen concreet toe en hoopt de bouwsector daarmee te inspireren. Zo is de luifel gemaakt van biologisch afbreekbaar textiel, met de bijzondere eigenschap om schadelijke UV-straling tegen te houden terwijl vitamine D nog steeds kan worden opgenomen. Net als de luifel is ook het gordijn, van 22 meter breed x 14 meter hoog waarmee evenementen in de lounge in beslotenheid kunnen plaatsvinden, gemaakt van biomassa zoals mais dat is omgezet in textielvezels van biopolymeer. Daarnaast zijn vloeren wanddelen van het interieur speciaal ontworpen en uitgevoerd met een nieuw bouwmateriaal waarvoor mycelium de basis vormt. Mycelium is het netwerk van schimmeldraden. Het vormt de voedingsbodem om paddenstoelen op te kweken en heeft in combinatie met bijvoorbeeld stro goede eigenschappen om als akoestische wandpanelen en
vloertegels te dienen.

De relevantie van architectuur

Michiel Raaphorst, architect-directeur V8 Architects: “Het Nederlands paviljoen toont de relevantie van architectuur. Cruciale thema’s als circulariteit en mogelijke oplossingen voor water-, energie- en voedselvraagstukken, worden verbeeld op een manier die niet alleen technisch is, maar bovenal een inspirerende omgeving oplevert. Oplossingen die niet vervreemden, maar die onze leefomgeving verrijken. We staan voor lelijke problemen, maar de oplossingen zijn prachtig en hoopvol”.

Het Nederlands paviljoen heeft onlangs de ‘Sustainable Construction Project of the Year Award’ gewonnen, als onderdeel van de gerenommeerde Big Five Construction Impact Awards. Voor de Gulf Sustainability Awards 2021 is het paviljoen genomineerd als finalist in de categorie ‘Best Sustainability Education or Awareness Programme Companies’. Het paviljoen is gerealiseerd in samenwerking met consortiumpartners Expomobilia, Witteveen + Bos en Kossmanndejong, in opdracht van het Ministerie van Buitenlandse Zaken.