Floris Alkemade per 1 september rijksbouwmeester

Het Atelier Rijksbouwmeester ziet hij als een plek voor strategische reflectie op projecten en grote maatschappelijke thema’s. De rol van het ontwerp is een middel om actief in te grijpen.

Tot begin december neemt hij een periode van ‘wittebroodsweken’ in acht, waarin hij de agenda zal formuleren voor zijn rijksbouwmeesterschap. Met het aantreden van Floris Alkemade zal het College van Rijksadviseurs naast de Rijksbouwmeester bestaan uit Rients Dijkstra, rijksadviseur Infrastructuur en Stad, en Eric Luiten, rijksadviseur Landschap en Water.

Floris Alkemade was na zijn afstuderen bij Rem Koolhaas aan de TU Delft achttien jaar lang verbonden aan het bureau OMA, waarvan de laatste 7 jaar als partner. Hij werkte aan grote projecten en studies over de hele wereld, zowel op het schaalniveau van de architectuur als van de stedenbouw. In Nederland werkte hij onder meer aan het nieuwe Stadshart van Almere, het Paard van Troje in Den Haag en een studie naar de Deltametropool.

Masterplan voor Euralille

In Lille werkte Alkemade aan het masterplan voor Euralille, een complexe gebiedsontwikkeling met daarin het nieuwe TGV-station. Met dit project vestigde OMA definitief haar naam als uitvoerend bureau. Sinds 2008 leidt Floris Alkemade zijn eigen bureau FAA. Hij combineert zijn rijksbouwmeesterschap met zijn werk voor FAA en zijn lectoraat aan de Academie van Bouwkunst in Amsterdam.

Onderwijs

Onderwijs geven vindt Floris Alkemade van belang, omdat hier de reflectie kan plaatsvinden waarvoor in projecten zelf vaak de tijd ontbreekt.

‘Die mogelijkheid maatschappelijke opgaven te kunnen definiëren en het onderzoeken van de rol van het ontwerp daarin vormen een belangrijk deel van mijn motivatie om “ja” te zeggen tegen het rijksbouwmeesterschap.’

 Architectuurprojecten in Frankrijk

Met FAA werkt Alkemade onder meer aan grootschalige architectuurprojecten in Frankrijk, waaronder de herontwikkeling van het 600 meter lange entrepotgebouw Macdonald in Parijs. Opvallend in Frankrijk vindt hij de grote betrokkenheid en duidelijke visie van politiek en bestuur bij ruimtelijke opgaven, iets wat Alkemade in Nederland mist. 

Moment van twijfel

Floris Alkemade wijst op het grote belang van herontwikkeling. ‘We hebben te snel de neiging om gebouwen die hun huidige functie verliezen af te schrijven als onbruikbaar, zeker als we ze toevallig niet mooi vinden. Maar als je niet te bang bent om met andere aannames te werken, en indien nodig radicale ingrepen te doen, kun je verrassend veel gebouwen uitstekend herprogrammeren en er ook nieuwe kwaliteiten aan toevoegen. Onze historische binnensteden kregen hun waarde doordat er eeuwenlang aan gesleuteld is; een dergelijke benadering zouden we voor gebouwen ook veel vanzelfsprekender moeten vinden.’