Benut ruimte optimaal, ga het dak op!

Dat daken nieuwe functies krijgen, is eigenlijk heel logisch: de extra ruimte op woningen en gebouwen is nu eenmaal beschikbaar en ze geven tal van mogelijkheden. Om die mogelijke functies aan te geven, gebruiken we een kleurensysteem. 

Groene daken

In Nederland bekend onder de meer moderne naam ‘groendaken’. Dit zijn daken met begroeiing en afhankelijk van het soort beplanting en het concept zijn er twee soorten: de extensieve en intensieve groendaken. Extensieve groendaken zijn vegetatiedaken die heel eenvoudig zijn te onderhouden, maar ze zijn niet beloopbaar of geschikt als gebruiksdak. Intensieve groendaken zijn daktuinen. Ze zijn beloopbaar en geschikt voor recreatieve doeleinden.

Blauwe daken

Blauwe daken vangen extra regenwater op bij hevige regenval. Dat kan met een regentuin, maar ook met een speciaal krattensysteem onder de vegetatielaag waar het water wordt opgevangen. Blauwe daken voorkomen, in meer of mindere mate, piekbelasting van het riool. 

Gele daken

Op gele daken wordt duurzame energie opgewekt in de vorm van warmte en/of stroom. U kunt de op het dak verkregen energie gebruiken in uw woning of gebouw. Er is dan minder energie van het net nodig en dat betekent een lagere energierekening.

Rode daken

Op rode daken vind je recreatieve doeleinden. Denk aan een terras, sportveld of zwembad: ideaal voor het efficiënt en effectief benutten van het leefoppervlak in een drukke stad. Een rood dak is ook nog eens een bijzondere beleving. 

Multifunctionele daken

Deze daken hebben een combinatie van functies. Voorbeelden zijn een groen retentiedak (groenblauw dak) waarbij het groendak de extra functie heeft als waterbergingsdak of een groen recreatiedak (groenrood dak) met een dakterras tussen het groen. 

Let op de constructie-eisen

Laat goed beoordelen wat het dak kan dragen, voordat deze een functie krijgt. Bij gekleurde en multifunctionele daken wordt altijd gewicht toegevoegd. Schakel altijd een constructeur in om de draagcapaciteit van het dak te berekenen. Bij het realiseren van een multifunctioneel dak op een bestaand dak is het ook essentieel om te kijken of de huidige dakbedekking en isolatie geschikt zijn. Houd ook rekening met de windweerstand en de wateraccumulatie op het dak. Er blijft namelijk altijd een hoeveelheid water achter en door het gewicht hiervan buigt de constructie door. Daardoor kan weer nieuw water toestromen en uiteindelijk kan het gewicht van het water groter worden dan de constructie kan dragen, waardoor de constructie bezwijkt. Win daarom altijd goed advies in en laat een berekening maken door een constructeur.

Bescherm met afdichtingssysteem

Om lekkage te voorkomen, worden hoge eisen gesteld aan de afdichting van een blauw of een groenblauw dak. Het dak moet beschermd worden tegen mogelijke beschadigingen. Voor een groen, blauw, geel, rood of multifunctioneel dak is altijd een dakbedekking nodig waarbij een volledig verkleefde methode wordt toegepast. Dit vermindert het risico op lekkage aanzienlijk. De toplaag van het systeem moet hydrolysebestendig zijn. Ook is het van belang dat de afdichting wortelvast is, want de wortels van de beplanting mogen natuurlijk nooit door de afdichting groeien. Dit kan met een Triflex-afdichting op basis van vloeibare kunststoffen, zoals PMMA.

Met de volledig verkleefde methode ontstaat een naadloos oppervlak en is het dak helemaal waterdicht. De onderconstructie wordt onderdeel van de dakbedekking. Mocht er dan onverhoopt toch een calamiteit of inwateringsput ontstaan, dan is het lek tenminste te lokaliseren. Een ander belangrijk voordeel van PMMA is dat het vloeibaar wordt aangebracht, zonder verhitting, gevlamlast of met hete lucht. Het is snel belastbaar en beloopbaar en het is ongevoelig voor UV-straling en andere weersinvloeden.

Duurzaam door goed onderhoud

U wilt natuurlijk wel lang genieten van uw gekleurde of multifunctionele dak. Duurzaamheid gaat altijd samen met goed onderhoud, een voorwaarde voor langdurig resultaat! 

Omdat daken blootstaan aan het weer en andere invloeden, moeten ze structureel (preventief) worden gecontroleerd. Platte daken en goten moeten tenminste twee keer per jaar geïnspecteerd worden om eventuele gebreken, beschadigingen of extreme vervuiling op tijd te verhelpen. Van daken die sterk vervuilen, is het nodig de afvoeren, goten en gootzones meerdere keren per jaar te reinigen. De meest geschikte periode hiervoor is na de winter. Ook het dakoppervlak en de hemelwaterafvoeren hebben stelselmatige reiniging nodig. Inspecties en reiniging kunnen lekkages voorkomen en kwetsbare plekken op tijd beschermen.

Dit artikel is verschenen in Stedebouw & Architectuur nummer 3, juli 2018.